Archives by date

You are browsing the site archives by date.

21Jun

CƯỜNG QUỐC GIÁO DỤC PHẦN LAN

Những người thầy ở thiên đường giáo dục

  • TTO – Ở một số nước châu Âu, nghề giáo là lựa chọn cuối cùng. Tuy nhiên ở Phần Lan, nghề giáo được đánh giá cao hơn so với các nghề khác trong xã hội. 
Cô Tea Vuorinen trò chuyện với học sinh tại Trường Viikki – Ảnh: Quỳnh Trung

Cô Tea Vuorinen – Ảnh: Quỳnh Trung

Khác với nhiều nước phương Tây, nghề giáo ở Phần Lan được đặc biệt xem trọng trong xã hội. Sinh viên muốn thi vào ngành sư phạm phải trải qua nhiều vòng thi sát hạch gắt gao với tỉ lệ chọi khoảng 1/10.

Giáo viên ở Phần Lan toàn tâm toàn ý cho nghề dạy học và hoàn toàn không có khái niệm dạy thêm bên ngoài.

Trong chuyến thăm Phần Lan cùng đoàn nhà báo quốc tế, phóng viên Tuổi Trẻcó cuộc trao đổi thú vị với cô Tea Vuorinen, giáo viên lớp 7 Trường Viikki Teaching Training School ở thủ đô Helsinki.

Sự lựa chọn trân trọng của xã hội 

Cô Tea Vuorinen trông trẻ hơn so với cái tuổi 28, hiện đang là giáo viên lớp 7. Cô Tea cho biết mình thuộc trong số 10% thí sinh được chọn vào học trường sư phạm sau khi nhà trường xem xét điểm trung học, bài thi sát hạch đầu vào và khả năng sư phạm của cô. Những sinh viên may mắn như cô Tea sẽ phải học từ 5-6 năm trước khi có thể đứng lớp một mình.

“Ở một số nước châu Âu, nghề giáo là lựa chọn cuối cùng. Tuy nhiên ở Phần Lan, nghề giáo được đánh giá cao hơn so với các nghề khác trong xã hội. Đối với các học sinh trung học, nghề giáo là một nghề rất cao quý và rất có danh tiếng” – cô giáo Tea chia sẻ.

Nói về lý do trở thành giáo viên, cô Tea kể: “Ở Phần Lan, bạn có nhiều sự lựa chọn và mọi thứ đều miễn phí. Bạn không cần phải trả tiền nhiều hơn để trở thành giáo viên, bác sĩ hay kỹ sư. Do đó, tôi cũng có nhiều lựa chọn. Tôi nghĩ về nhiều nghề khác. Nhưng cuối cùng tôi chọn nghề giáo vì phù hợp với sở thích, khả năng và đam mê của mình. Ngoài ra, tôi cũng muốn làm điều gì đó ý nghĩa cho xã hội”.

Khi được hỏi có dạy thêm ngoài giờ hay làm công việc thứ hai để kiếm thêm thu nhập không, cô Tea tỏ ra khá bất ngờ. Cô Tea cho biết mức lương của giáo viên đủ để cô sống thoải mái, mà không cần quan tâm đến việc phải kiếm nghề tay trái để trang trải cuộc sống, thậm chí là ở các thành phố đắt đỏ như thủ đô Helsinki.

“Giáo viên ở Phần Lan hoàn toàn không có dạy thêm. Nếu học sinh nào muốn phụ đạo thêm sau giờ học, nhà trường sẽ sắp xếp và phân công giáo viên, và giáo viên sẽ được nhà trường trả công thêm. Tuy nhiên, nếu phụ huynh nào gọi điện nhờ tôi giúp đỡ con cái của họ, tôi sẽ sẵn sàng trong thời gian cho phép nhưng họ không phải trả tiền cho tôi” – cô Tea nói.

Nhiệm vụ chính: tìm hiểu học sinh

Cô Tea cho biết học sinh ở Phần Lan học hành không quá căng thẳng. Giáo viên chủ yếu trao cho học sinh những phương tiện và kỹ năng để chúng theo đuổi việc học suốt đời. “Điều quan trọng nhất là học sinh phải được cung cấp những phương tiện để các em có thể tìm thông tin chúng muốn. Ngoài ra, các em cũng được hướng dẫn cách hòa nhập với những người khác. Bởi vì khi các em ra đời và tìm việc làm, chúng sẽ biết cách hòa nhập với người khác, biết tự tin vào những điểm mạnh của mình” – cô giáo Tea nói.

Cô Tea cho biết trong lớp học cô thường cố gắng giúp các học sinh phát huy điểm mạnh của chúng và tập trung giúp đỡ các em khi cần thiết. Khi nhận lớp mới, điều đầu tiên cô làm chính là tìm hiểu kỹ từng em học sinh để hiểu rõ về tình hình học tập và nhu cầu của từng em. Ngoài ra, cô Tea cũng thường xuyên trao đổi với phụ huynh về tình hình học tập của con em họ qua email hoặc qua ứng dụng nhắn tin WhatsApp.

Tác giả quyển sách Giáo dục Việt Nam và Phần Lan, tiến sĩ Nguyễn Khánh Trung, cho biết ở Phần Lan phong cách giảng dạy của mỗi giáo viên hoàn toàn mang dấu ấn riêng của từng cá nhân. Quan niệm giáo dục toàn diện của người Phần Lan không phải là dạy cho học sinh nhiều môn, nhiều thứ mà là giáo dục cho trẻ nhỏ phát triển về mọi mặt như kiến thức, kỹ năng hằng ngày, ý thức trách nhiệm với công việc ở trường và ở nhà, sự tôn trọng người khác, tinh thần hợp tác khi làm việc nhóm, cách thức tổ chức và kế hoạch cuộc sống, óc sáng tạo và khả năng tự đánh giá bản thân.

Bên cạnh đó, hệ thống giáo dục ở Phần Lan không yêu cầu tính cạnh tranh, không đưa ra việc thi đua khen thưởng giữa các học sinh với nhau trong lớp, trong trường cũng như giữa các trường hay các vùng với nhau. Học sinh Phần Lan từ lớp 1 đến lớp 9 không phải trải qua một kỳ thi chung nào, chỉ đến cuối lớp 9 mới có một kỳ thi quốc gia nhưng không bắt buộc.

Tiến sĩ Nguyễn Khánh Trung đánh giá đó là một hệ thống quản lý dựa trên lòng tin, tin vào các học sinh, tin vào khả năng đánh giá và sự công tâm, chuyên nghiệp của các giáo viên đứng lớp nên không cần những cuộc kiểm tra chung ở trường hay trong khu vực.

Nghề cần chuyên môn cao

Ở Phần Lan, sự trọng vọng đối với nghề giáo cũng đồng nghĩa với sự đòi hỏi chuyên môn cao ở các giáo viên. Nếu bạn muốn làm giáo viên cấp giáo dục cơ bản (từ lớp 1 đến lớp 9) và cấp học General Secondary School (thời gian học chuyển từ bậc giáo dục cơ bản lên đại học) phải có bằng thạc sĩ chuyên môn.

Giáo viên dạy nghề cũng phải có bằng sau đại học, kinh nghiệm chuyên môn trong lĩnh vực đó và chứng chỉ sư phạm.

Trong khi đó, những người làm công tác quản lý giáo dục ngoài việc được yêu cầu phải có kinh nghiệm làm việc phù hợp, còn cần có bằng thạc sĩ hoặc chứng chỉ giảng dạy và chứng chỉ quản lý giáo dục. Hiệu trưởng trường đại học phải có bằng tiến sĩ hoặc học vị giáo sư.

Giáo viên được xem là chìa khóa trong việc cung cấp chất lượng giáo dục đại học, do vậy Phần Lan liên tục chú trọng bảo đảm và nâng cao nghiệp vụ của đội ngũ giáo viên. Ở mọi cấp học, giáo viên được yêu cầu phải tham gia khóa huấn luyện chuyên môn mỗi năm. Được tham gia khóa huấn luyện này là một vinh dự với các giáo viên nên họ rất chủ động tích cực tham dự.

QUỲNH TRUNG

Read more

2Jun

Môi trường học thoải mái đưa học sinh đến đích xa hơn

31/05/2015 11:15 GMT+7

TT – “Việc làm thế nào để khuyến khích, khen thưởng học sinh tiểu học trong quá trình học cũng là thử thách của các giáo viên người nước ngoài chúng tôi” – Tiến sĩ William Johnson chia sẻ.

1

Một buổi học ngoại khóa tìm hiểu về động vật của học sinh Trường tiểu học Lương Định Của (Q.3, TP.HCM) tại Thảo cầm viên – Ảnh: Như Hùng

Tôi không hiểu biết lắm về cách thức các đồng nghiệp người Việt khuyến khích học sinh tiểu học học tập, nhưng từ thông tin trong bài “Nỗi buồn khen thưởng cuối năm học” (Tuổi Trẻ ngày 26-5), tôi muốn nói việc làm thế nào để khuyến khích, khen thưởng học sinh tiểu học trong quá trình học cũng là thử thách của các giáo viên người nước ngoài chúng tôi.

Có nhiều cách thức để khuyến khích học sinh, nhưng cách mà chúng tôi chọn là tạo một môi trường học tập thoải mái, không áp lực điểm số, bài tập, kiểm tra để chọn lựa các học sinh giỏi bằng những điểm số thu hoạch qua các kỳ sát hạch, kiểm tra.

Tôi rất cảm kích tinh thần học tập chăm chỉ của học sinh VN. Học sinh VN có nhiều ưu điểm, trong đó nổi bật là sự chăm chỉ học tập, sự thân thiện, sẵn sàng giúp đỡ người khác…

Suốt 30 năm trong nghề và công tác ở nhiều nước nhưng tôi chưa từng cảm thấy vui vẻ, được quan tâm, kính trọng nhiều như thời gian ở VN. Học sinh VN rất thích đùa, chọc cười người khác, tôi cũng bị chọc cười… đó chính là niềm vui mang tôi và các giáo viên khác đến trường mỗi ngày.

Nhân đây tôi cũng chia sẻ rằng các nghiên cứu trên thế giới đã chỉ ra rằng thi cử, làm bài kiểm tra nhiều thật sự không phải là cách tốt nhất để khuyến khích học sinh học tập.

Các bạn nghĩ đi, với 8-9 giờ học sinh học ở trường có rất nhiều thứ để phải ôn lại nên làm thế nào để cân bằng kiến thức mà các em đã tiếp nhận và tiêu hóa nó một cách hữu hiệu là điều quan trọng. Điều mà chúng tôi quan tâm lưu ý và khuyến khích học sinh phải làm là chuẩn bị kiến thức cho các bài học ngày hôm sau thật tốt.

Còn việc đánh giá kết quả học tập của học sinh trong trường của chúng tôi cũng tập trung vào quá trình phát triển, tiến bộ trong học tập của các em trong cả học kỳ hoặc cả năm, chứ không chỉ là điểm số đẹp của các bài kiểm tra.

2

Tiến sĩ William Johnson – Ảnh: L.Nam

Quan điểm đào tạo của chúng tôi là tập trung phát triển tính cách của học sinh bên cạnh những chương trình học kiến thức thông thường. Chúng tôi khuyến khích học sinh ghi nhận các hoạt động, thông tin từ thế giới bên ngoài mang vào lớp học, giúp học sinh phát triển toàn diện chứ không chăm chăm làm sao để có điểm tốt nhất trong các kỳ kiểm tra

Tiến sĩ WILLIAM JOHNSON

Giáo viên ở các trường học của Mỹ hiểu rằng phải giáo dục, đào tạo cái gì mà hữu ích cho học sinh để các em có thể sử dụng sau này khi vào đại học hoặc cao đẳng. Chính vì vậy chúng tôi cũng muốn học sinh hiểu rằng các em phải nỗ lực cho đích đến đó, chứ không phải nỗ lực vì giải thưởng cuối năm hay cuối học kỳ rất cao.

Phần thưởng cuối cùng và danh giá nhất đối với các em chính là việc bước vào trường đại học hay trung học một cách tự hào. Những gì các em học ở trường hiện nay là quan trọng, là nền tảng cho quá trình đó.

Chúng tôi cũng không cố gắng thuyết phục phụ huynh rằng cách đào tạo của chúng tôi là tốt nhất, chúng tôi chỉ chia sẻ để phụ huynh hiểu rằng những học sinh mà chúng tôi khen thưởng chính là những học sinh được ghi nhận đã có sự nỗ lực vươn lên.

Học sinh giỏi không nhất thiết có kết quả học tốt nhất

Trong quá trình dạy ở trên lớp, chúng tôi nhận ra các học sinh giỏi thuộc nhóm đứng đầu của lớp không nhất thiết phải là những học sinh có kết quả tốt nhất. Trường chúng tôi là trường quốc tế nên học sinh đều học tiếng Anh.

Có những học sinh ngay từ đầu đã có căn bản rất tốt, rất giỏi tiếng Anh so với các học sinh khác, nhưng cũng có những học sinh có căn bản tiếng Anh rất thấp, khả năng hiểu và diễn đạt cũng không tốt.

Tuy nhiên, đến cuối năm những học sinh có căn bản tiếng Anh rất thấp nói trên lại có bước phát triển rất đáng ghi nhận trong việc sử dụng, giao tiếp tiếng Anh.

Bên cạnh những học sinh nỗ lực học tập còn có các học sinh dám mạnh dạn hỏi và thể hiện sự không hiểu biết của mình về vấn đề nào đó với giáo viên và nhờ giáo viên giúp, trong khi có nhiều học sinh không muốn thể hiện sự yếu kém này của mình…

Vì vậy nếu khen thưởng, chúng tôi phải khen cả hai: học sinh có kết quả học tập tốt và học sinh có sự tiến bộ rõ rệt, hiệu quả nhất.

LÊ NAM 

Read more